Obezite veya şişmanlık olarak tanımlanan durum,genel anlamıyla bireyin ağırlığının ,boy uzunluğu,cinsiyeti ve irksal özelliklerine göre belirlenmiş olan ve ideal olarak benimsenen değerlerin üstünde olmasıdır.Ancak,şişmanlık olarak tanımlama yapılırken bazı özellikler vardır.
1-Hastalar yönünden şişmanlık kavramı başka beklentiler içerir.Bu nedenle vücudun şeklindeki değişiklikler ön plandadır.Böylece hekimler için şişmanlık olarak kabul edilmeyen yağ dağılımı değişiklikleri şişmanlık olarak algılanabilmektedir.
2-Hekimler için şişmanlık ,hastalık kavramını çağrıştırır ve bu yüzden hastalık bağlantılı değerlendirmelere öncelik verilir.Buradaki anlamında şişmanlık bireyin,olması gerekenden daha fazla yağ kütlesinin bulunmasıdır.Yağ dokusu aslında bir yakıt deposudur.Ancak ,son yıllardaki gelişmeler yağ dokusunun aslında yalnızca bir yakıt deposu olmaktan çok öte işlevler yüklü olduğunu göstermiştir.Yağ dokusu,hormon sentez eden bir doku kimliğinde olup etkin metabolik olaylar gerçekleştirir.Bu nedenle kütlesinin artması sonucunda,vücutta hastalık oluşması şaşırtıcı değildir.Hastalar yönünden şaşırtıcı olan yönü ,belki de enerji alımını artıran iştah olgusunun heyecanlı ve haz verici olmasıdır.Obez olan bir hastaya,iştahı yerindeyken ve sağlıklı görünürken,içinde bulunduğu durumun bir hastalık olduğunu benimsetip haz duyusunu yavaşlatması ve beslenmesini sınırlandırmasını söylemek hem hasta için hem de hekim için sıkıntılı bir durumdur.Tüm bu zorluklara karşın obezite bir sağlık sorunudur ve sıklığı giderek artmaktadır.Bu doğrultuda,Dünya Sağlık Örgütü de şişmanlığı yüzyılın patlama derecesinde hızla yayılan,tedavi edilmesi zorunlu olan bir hastalığı olarak benimsemiş ve önlenmesi için gerekli çalışmaların yapılmasını önermiştir.
Bugün benimsenen tanımlanmasıyla,obezite,bireyde hastalık oluşturacak oranda yağ dokusu kütlesinde artış olmasıdır.Hastalık oluşturma özelliği yağın dağılımı ile doğrudan ilgilidir.Örneğin karın çevresi ve iç organlar etrafında toplanan yağ daha fazla hastalık oluşturucu özelliktedir.Bu nedenle ,şişmanlık ölçüsü olarak bel çevresi,kalça çevresi ölçümleri günümüzde sıkça kullanılmaktadır.Bundan başka boy ve ağırlık arasındaki değerlendirme ile yağ artımı konusunda bilgi edinilebilir ve şişmanlık tanımlanabilir.
Bu amaçla pratik olarak kullanılan formül;
| Beden kütle endeksi = | Ağırlık Boy uzunluğunun metre cinsinden karesi | = | kg m2 |
şeklinde tanımlanmaktadır.Buna göre :BKI =30.0 ve üzerinde ise şişmanlık denmektedir.Bu değerler bel ölçümünün kadınlarda 88 cm,erkeklerde 102 cm den fazla olması anlamına gelmektedir.Başka bir deyişle ideal boy-kilo cetvellerine göre değerlerin idealden %20 daha fazla olması demektir.
BKI=18.5-24.9 kg/m2 normal
BKI=25.0-29.9 kg/m2 ise hafif obetize (gürbüz)
BMI=35.0 ve üstünde olduğunda ileri obezite
BMI=40.0 ve üstünde olduğunda hastalık ölçüsündeki şişmanlıktan söz edilir.
Şafak Hastanesi zayıflama polikliniğimizde sağlıklı beslenme ilkelerine bağlı kalarak hizmet vermekteyiz.
|